fbpx

AFGANISTAN-HAZAROWIE

Hazarowie z centralnego Afganistanu

Afgańskie miasto Bamyan zamieszkują głównie Hazarowie, którzy, jako jedna z niewielu grup etnicznych w Afganistanie, wyznają islam szyicki a według licznych teorii są pochodzenia mongolskiego. Hazarowie na afgańskie ziemie przybyli w XIII wieku i niemal od początku stali się najbardziej prześladowaną grupą ludności. W Hazarach widziano heretyków i odmieńców – gdyż są szyitami i mają ?mongolskie? rysy twarzy. Zawsze byli tymi, którym obrywało się najbardziej. Pasztuni widzieli w nich odmieńców i owoc igraszek wojowników Czyngis Chana z miejscowymi kobietami pochodzenia tadżyckiego. Hazarowie są do dziś stygmatyzowani – nie jest to dyskryminacja czy wroga agresja a jedynie zauważalny i powszechny fakt, z którym od lat żyją. Są często traktowali jak pariasi. Wieloma nakazami oraz wojnami spychano ich z żyznej północy kraju na niegościnne tereny centralnego Afganistanu, zwane Hazaradżat. To przestrzeń pokryta wysokimi górami, gdzie zimy są niezwykle mroźne – normą jest minus dwadzieścia stopni Celsjusza, ale zdarzają się dni, kiedy jest minus trzydzieści i więcej.
Hazarskie kobiety uważane były przez Talibów za wielce wyemancypowane, co także było nie do zaakceptowani. Policja religijna Talibów zabroniła więc kobietom wsz

elkiej pracy na bazarach oraz w administracji, przepędzając je do domów, nakazując zamykanie okien i zasłanianie zasłon tak, aby z ulicy nikt ich nie widział. Kobiety pozbawiono już i tak nikłych praw, skazując nawet na domowe ciemności, gdzie nie docierały promienie światła słonecznego. Nikt nie mógł z talibskimi normami polemizować, gdyż Talibowie mieli monopol na rację a ich interpretacja islamu była jedyną prawidłową. Hazarów wykańczano talibską ideologią. Hazarowie nigdy nie byli fanatykami religijnymi a na ich terenie znajdowały się posągi Buddy wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Jeśli cały Afganistan można uznać za biedny kraj, to ten teren należy do wyjątkowo ubogich. Osady Hazarów to zwykle ponure miejsca z walącymi się domostwami, połatanymi blachą i czarną folią. Jesienią w pochmurny dzień teren wygląda przygnębiająco, natomiast latem w słońcu jest krajobrazową perłą Centralnej Azji. Tereny Hazarów to wyśmienite miejsce na trekking, jedno z najmniej poznanych miejsc na kuli ziemskiej. Trzeba jednak uważać na psy pasterskie, które są prawdziwą zmorą takich górskich miejsc.

Stolica prownicji Bamyan zasłynęła w I wieku – były to czasy plemienia Kuszanów i króla Kaniszki, który był protektorem buddyzmu. Za jego panowania powstały pierwsze świątynie buddyjskie a w dolinie Bamyan rozpoczęto prace nad posągami Buddy. Trwały one ponad dwieście lat. Powstały wówczas także klasztory buddyjskie, labirynty, cele mnichów buddyjskich i pomieszczenia obrzędowe wykute w skale oraz liczne malowidła ścienne i rzeźby. Niestety pomników dziś nie ma, gdyż zostały zniszczone przez talibów, którzy w kilka sekund armatą zniszczyli te cenne dzieła odległej epoki.